Kalan anapara, tazminat oranı ve vadeyle erken kapatma cezasını hesaplayın; konut, ihtiyaç, taşıt ve ticari kredi yasal sınırlarını net karşılaştırın.
Erken kapamanın kredi toplam maliyetini nasıl değiştirdiğini görmek için Kredi Yıllık Maliyet Oranı Hesaplama, borcu yeni bir ödeme planına yayma seçeneğini değerlendirmek için Kredi Yapılandırma Hesaplama kullanılabilir.
Kalan anaparası 600.000 TL, kalan vadesi 30 ay olan sabit faizli bir konut kredisine %1,50 tazminat uygulandığında hesaplanan tutar 9.000 TL’dir. Kalan vade 36 ayı aşmadığı için yasal oransal üst sınır %1, yani 6.000 TL olur; girilen tutar sınırı 3.000 TL aşar. Ancak tahsil edilebilecek gerçek tazminat, sözleşmede bu yönde hüküm bulunması şartıyla, 6.000 TL ile erken ödeme nedeniyle tüketiciye yapılacak toplam faiz ve maliyet indiriminin düşük olanını geçemez. Bu %1-%2 düzenlemesi bütün kredi türleri için değil, yalnızca sabit faizli tüketici konut finansmanı sözleşmeleri için geçerlidir.
Kredi erken kapatma cezası hesaplama aracı, kullanıcının girdiği kalan anapara ile tazminat oranını çarparak talep edilen erken ödeme bedelini bulur ve kalan vadeye göre uygulanabilecek yasal sınırla karşılaştırır. Mevzuatta “ceza” yerine “erken ödeme tazminatı” ifadesi kullanılır. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 37’nci maddesi ile Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesine göre bu tazminat, faiz oranı sabit olan konut finansmanı sözleşmesinde ve sözleşmede açıkça kararlaştırılmışsa alınabilir. Kalan vade 36 ayı aşmıyorsa erken ödenen anaparanın %1’i, 36 ayı aşıyorsa %2’si üst sınırdır; değişken faizli konut finansmanında tazminat istenemez.
İhtiyaç ve taşıt gibi belirli süreli tüketici kredilerinde aynı %1-%2 tazminat kuralı bulunmaz. Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 15 ve 16’ncı maddeleri kredi verenin erken ödeme nedeniyle gerekli faiz ve maliyet indirimini yapmasını zorunlu tutar. TCMB’nin 2020/7 sayılı Tebliğine ilişkin uygulama talimatında finansal tüketicilerden alınabilecek bireysel kredi ücretleri sınırlı olarak sayılır; konut finansmanına özgü tazminat dışında ayrı bir erken kapatma ücreti öngörülmez.
Ticari krediler ise tüketici kredisi kurallarından ayrı değerlendirilir. TCMB’nin ticari müşteri ücretlerine ilişkin güncel uygulama talimatında kredinin kullandırıldığı tarih, para birimi ve sabit ya da değişken faizli olması farklı hesaplama yöntemleri doğurur. Örneğin 1 Temmuz 2024’ten itibaren kullandırılan değişken faizli ticari kredilerde erken ödenen tutarın %2’sine kadar ücret alınabilirken sabit faizli TL kredilerde üst sınır, yıllık bileşik faiz oranı ile kalan ağırlıklı ortalama vadeyi içeren özel formülle bulunur.
TCMB’nin 2025 Faaliyet Raporu’na göre finansal tüketicilerden alınan ücretlere ilişkin 2020/7 sayılı Tebliğ kapsamında yaklaşık 7.700, ticari müşteri ücretlerini düzenleyen 2020/4 sayılı Tebliğ kapsamında ise yaklaşık 863 başvuru yanıtlanmıştır. Bu rakamların tamamı erken ödeme uyuşmazlığı değildir; istatistik, kredi ücretlerinin tüketici ve ticari müşteri bakımından ayrı düzenleme alanları olduğunu gösterir.
Kalan anaparanın 600.000 TL, kalan vadenin 30 ay ve sözleşmede ya da kapama teklifinde gösterilen tazminat oranının %1,50 olduğunu varsayalım. Kredinin sabit faizli ve 6502 sayılı Kanun kapsamında bir konut finansmanı kredisi olduğu kabul edilmiştir.
Girilen oran ondalık biçime çevrilir:
%1,50 ÷ 100 = 0,015
Girilen oranla hesaplanan tazminat:
600.000 × 0,015 = 9.000 TL
Kalan vade 30 ay olduğu için 36 aylık eşik aşılmamaktadır. Yasal oransal sınır %1’dir:
%1 ÷ 100 = 0,01
Yasal üst sınır tutarı:
600.000 × 0,01 = 6.000 TL
Girilen oranla bulunan tutarın üst sınırı aşan bölümü:
9.000 − 6.000 = 3.000 TL
Sonuç olarak hesaplanan tazminat 9.000 TL, kalan vadeye göre yasal oransal üst sınır 6.000 TL ve oran sınırını aşan bölüm 3.000 TL’dir. Bununla birlikte 6.000 TL kesin tahsil edilecek tutar değildir. Erken kapatma nedeniyle silinecek faiz ve diğer maliyetlerin toplam indirimi örneğin 4.800 TL ise tazminat da en fazla 4.800 TL olabilir; mevzuat tazminatın toplam indirim tutarını geçmesine izin vermez.
Araçta bulunan tutar önce kredinin hukuki türüyle birlikte okunmalıdır. Sabit faizli tüketici konut finansmanı sözleşmesinde kalan vade 30 ay ise %1 sınırı kullanılabilir. Aynı kalan anapara ve vade ihtiyaç kredisine aitse konut finansmanına özgü %1 tazminat uygulanmaz. Ticari kredi söz konusuysa sözleşmenin tarihi ve faiz yapısı bilinmeden tüketici mevzuatındaki oranlarla sonuca varılamaz.
Erken kapama teklifindeki toplam tutarın kalan anaparadan yüksek olması, farkın tamamının tazminat olduğu anlamına gelmez. Kapatma işlemi iki taksit tarihi arasında yapılıyorsa son ödenen taksit tarihinden kapama gününe kadar kalan anaparaya işlemiş faiz ile bu faiza bağlı yasal yükümlülükler ayrıca tahsil edilebilir. Bu tutarlar erken ödeme tazminatından farklı kalemlerdir.
Doğru karşılaştırmada kapama dökümünde en az üç bölüm ayrıştırılmalıdır: kalan anapara, son taksit tarihinden kapama gününe kadar işlemiş faiz ve varsa erken ödeme tazminatı. Sabit faizli konut finansmanında tazminatın sözleşmede kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı, kalan vadenin 36 aylık sınırın hangi tarafında olduğu ve tüketiciye yapılan toplam indirimin tutarı da kontrol edilmelidir.
İlk hata, kapama tutarı ile ekrandaki kalan anapara arasındaki her farkı doğrudan “erken kapatma cezası” saymaktır. Şikayetvar’da 30 Haziran 2026 tarihinde yayımlanan bir başvuruda kullanıcı, kapama tutarının 3.210 TL görünmesini beklediğini, hesaplamada 101,56 TL fark ve ayrıca 429,54 TL ek talep gördüğünü bildirmiştir; kayıt 2 Temmuz’da çözüldü olarak güncellenmiştir. Bu kullanıcı beyanı tek başına kesintinin hukuka aykırı olduğunu kanıtlamaz. Tutarın tazminat mı, kapama gününe kadar işlemiş faiz mi yoksa başka bir kalem mi olduğunun kapama dökümünden ayrıştırılması gerekir.
İkinci hata, %1 ve %2 oranlarını bütün kredi türlerinde otomatik uygulanabilecek genel erken kapatma cezası sanmaktır. Sema Aydın’ın Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi’nde yayımlanan “Konut Finansmanı Sözleşmesinde Erken Ödeme” başlıklı çalışması (Cilt 30, Sayı 52, sayfa 903-931), tazminat talep edilebilmesi için işlemin tüketici konut finansmanı niteliğinde olmasını, faizin sabit belirlenmesini ve tazminat hakkının sözleşmede yer almasını ayrı koşullar olarak ele alır. Çalışmada tüketicinin taraf olduğu diğer kredi sözleşmelerinde erken ödeme tazminatı kararlaştırılmasının geçerli olmadığı, konut finansmanındaki düzenlemenin ise tüketiciyle kredi veren arasındaki menfaat dengesine yönelik olduğu açıklanır.
Kullanıcının girdiği oran üzerinden hesaplanan erken kapatma tazminatı şu formülle bulunur:
C = K × (R ÷ 100)
Formülde C girilen oranla hesaplanan tazminatı, K erken ödenecek kalan anapara tutarını, R ise sözleşmede veya kapama teklifinde gösterilen tazminat oranını ifade eder.
Sabit faizli tüketici konut finansmanında vadeye bağlı oransal üst sınır:
U = K × S
Burada U yasal oransal üst sınır tutarını, S ise kalan vade 36 ay veya daha azsa 0,01’i; 36 ayı aşıyorsa 0,02’yi ifade eder. Değişken faizli tüketici konut finansmanında S sıfırdır.
Oransal sınırı aşan bölüm:
A = maksimum [0, C − U]
Tahsil edilebilecek üst tutar ise yalnız yüzde sınırıyla belirlenmez:
L = minimum [C, U, D]
Formülde L tahsil edilebilecek azami tazminatı, D erken ödeme nedeniyle tüketiciye yapılacak toplam faiz ve maliyet indirimini ifade eder. Sözleşmede erken ödeme tazminatına ilişkin hüküm yoksa sabit faizli konut finansmanında da L sıfır olur.
İhtiyaç ve taşıt gibi tüketici kredilerinde konut finansmanına özgü S katsayısı kullanılmaz. Ticari sabit faizli kredilerde ise yalnız kalan anapara, oran ve ay sayısı yeterli değildir; güncel TCMB formülü yıllık bileşik faiz oranını ve kalan taksitlerin tutarlarıyla ağırlıklandırılmış ortalama vadeyi de gerektirir.
Araç, kalan anapara ile girilen oranı çarparak tazminat tutarını verir. Sabit faizli tüketici konut finansmanı olduğu biliniyorsa kalan vadeye göre %1 veya %2 oransal üst sınırla karşılaştırma yapılabilir. Değişken faizli konut finansmanında tazminat üst sınırı sıfır olarak gösterilebilir.
Kredi türü hesaplayıcının girdileri arasında bulunmadığından araç, sözleşmenin konut finansmanı, ihtiyaç kredisi, taşıt kredisi veya ticari kredi olduğunu kendiliğinden tespit edemez. Bu nedenle yalnız kalan vadeye bakarak %1 ya da %2 sonucunun bütün kredilere uygulanması doğru değildir.
Araç, sözleşmede tazminat hükmü bulunup bulunmadığını, tüketiciye yapılacak gerçek faiz indirimini, son taksit tarihinden kapama gününe kadar işlemiş faizi ve sigorta primi iadesini hesaplamaz. Sabit faizli konut finansmanında bulunan oransal tavan, toplam faiz ve maliyet indirimi daha düşükse tahsil edilebilir kesin tutarı göstermez.
Ticari sabit faizli kredilerin güncel yasal üst sınırı da bu üç girdiyle doğrulanamaz. Özellikle 1 Temmuz 2024 ve sonrasında kullandırılan sabit faizli ticari TL kredilerde yıllık bileşik faiz oranı ile kalan ağırlıklı ortalama vadeyi kullanan ayrı TCMB formülü uygulanır.
Kredinin iki taksit tarihi arasında kapatılması hâlinde, son ödenen taksit tarihinden erken ödeme gününe kadar anaparaya işlemiş faiz ile bu faize ilişkin vergi, fon ve benzeri yasal yükümlülükler kapama tutarına eklenebilir. Bunlar erken ödeme tazminatı değildir; borcun kapama gününe kadar oluşan maliyetidir. Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 16’ncı maddesi ve Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi bu ayrımı açık biçimde kurar.
Kredi bağlantılı sigorta da kapama sonucunu etkileyebilir. Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesine göre kredi borcu vadeden önce ödendiğinde kredi bağlantılı meblağ sigortası sonlandırılır; poliçenin sürmesi için tüketicinin ayrıca bilgilendirilmesi ve açık onayının alınması gerekir. Kullanılmayan döneme ilişkin prim iadesi, sigorta sözleşmesinin koşullarına göre kapama maliyetinden ayrı değerlendirilmelidir.
Kısmi erken ödemede oluşturulan yeni ödeme planı tüketiciye ücretsiz verilmelidir. Ayrıca TCMB’nin 2020/7 sayılı düzenlemesi, sabit faizli konut finansmanında Kanun’un 37’nci maddesindeki tazminat dışında yeniden finansman veya erken ödeme adı altında başka ücret alınmasını sınırlar.
Kredinin ticari olması hâlinde farklı bir maliyet yapısı doğabilir. Kredinin kullandırıldığı tarih, sabit ya da değişken faizli olması, para birimi ve kapamanın tam mı kısmi mi olduğu ticari erken ödeme ücretini değiştirebilir. Özellikle kısmi ticari erken ödemelerde bankanın talebi kabul edip etmeme ve ücretin sözleşmeyle belirlenmesi bakımından tüketici kredisinden farklı kurallar vardır.
Aşağıdaki örneklerde kalan anapara 400.000 TL kabul edilmiştir. Tablodaki “hesaplanan ücret”, kullanıcının girdiği oranla bulunan matematiksel tutardır; “yasal karşılaştırma” sütunu kredi türünün kendi düzenlemesini gösterir.
Kredi türü ve koşul Kalan vade Girilen oran Hesaplanan ücret Yasal karşılaştırma Yorum Sabit faizli tüketici konut finansmanı 24 ay %1,50 6.000 TL En fazla 4.000 TL %1 tavanı geçer; toplam indirim daha düşükse o tutar esas alınır Sabit faizli tüketici konut finansmanı 48 ay %2,00 8.000 TL En fazla 8.000 TL %2 oransal sınıra eşittir; sözleşme hükmü ve indirim sınırı ayrıca aranır Değişken faizli tüketici konut finansmanı 48 ay %1,00 4.000 TL 0 TL Erken ödeme tazminatı alınamaz İhtiyaç veya taşıt tüketici kredisi 24 ay %1,00 4.000 TL Konut tazminatı uygulanmaz Erken ödeme indirimi yapılır; ayrı erken kapatma ücreti öngörülmez Değişken faizli ticari kredi, 1 Temmuz 2024 sonrası 48 ay %2,00 8.000 TL En fazla 8.000 TL Güncel ticari düzenlemede erken ödenen tutarın %2’sine kadar ücret alınabilir Sabit faizli ticari TL kredi, 1 Temmuz 2024 sonrası 48 ay %2,00 8.000 TL Bu girdilerle belirlenemez Yıllık bileşik faiz ve ağırlıklı ortalama vade formülü gerekir
Tüketici konut finansmanı satırları 6502 sayılı Kanun’un 37’nci maddesi ile Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesine; ihtiyaç ve taşıt satırı Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği ile 2020/7 sayılı düzenlemeye; ticari kredi satırları ise TCMB’nin ticari müşteri ücretlerine ilişkin güncel uygulama talimatına göre hazırlanmıştır.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 37’nci maddesi, tüketicinin konut finansmanı borcunu kısmen veya tamamen erken ödeyebileceğini ve finansman kuruluşunun gerekli indirimi yapmakla yükümlü olduğunu düzenler. Aynı maddenin ikinci fıkrası, sabit faizli ve sözleşmede hüküm bulunan konut finansmanında 36 aya kadar %1, 36 ayı aşan kalan vadede %2 üst sınırını getirir; değişken faizli sözleşmelerde tazminatı yasaklar.
28 Mayıs 2015 tarihli ve 29369 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi, erken ödeme indirimini, kapama tarihine kadar işlemiş faizi, ücretsiz yeni ödeme planını ve tazminatın şartlarını ayrıntılandırır. Maddenin dördüncü fıkrası tazminatın tüketiciye yapılacak toplam indirimi aşamayacağını da belirtir.
22 Mayıs 2015 tarihli ve 29363 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 15’inci maddesi erken ödeme hakkını, 16’ncı maddesi kredinin tamamının erken kapatılmasında yapılacak hesabı, 17’nci maddesi ise ara ödemeyi düzenler. Bu hükümler ihtiyaç ve taşıt gibi belirli süreli tüketici kredilerinde gerekli faiz ve maliyet indiriminin yapılmasını zorunlu tutar.
7 Mart 2020 tarihli ve 31061 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan TCMB’nin 2020/7 sayılı Tebliği ile uygulama talimatı, finansal tüketicilerden alınabilecek kredi ücretlerini sınırlar. Bireysel kredilerde tahsis, ekspertiz ve rehin tesisi ücretleri tanımlanırken erken ödeme tazminatı yalnız sabit faizli konut finansmanı bağlamında Kanun’un 37’nci maddesine gönderme yapılarak düzenlenir.
Ticari kredilerde erken ödeme ücreti, TCMB’nin Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Uygulama Talimatına tabidir. Talimat, 1 Temmuz 2024’ten itibaren kullandırılan sabit faizli TL krediler için yıllık bileşik faiz ve kalan ağırlıklı ortalama vadeye dayalı formül; değişken faizli krediler için ise %2 üst sınırı öngörür. Önceki tarihlerde kullandırılan krediler için farklı geçiş kuralları bulunur.
Hayır. %1-%2 sınırı yalnız sabit faizli tüketici konut finansmanı sözleşmeleri için geçerlidir. İhtiyaç, taşıt ve ticari krediler farklı kurallara tabidir.
6502 kapsamındaki belirli süreli ihtiyaç kredisinde konut finansmanına özgü erken ödeme tazminatı uygulanmaz. Kredi veren kalan döneme ilişkin gerekli faiz ve maliyet indirimini yapmakla yükümlüdür.
Kalan vade 36 ayı aşmıyorsa üst sınır erken ödenen anaparanın %1’idir. %2 sınırı kalan vadenin 36 ayı aşması hâlinde uygulanır.
Hayır. Konut Finansmanı Sözleşmeleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi değişken faizli konut finansmanında erken ödeme tazminatı alınamayacağını belirtir.
Hayır. Tazminatın sözleşmede kararlaştırılmış olması gerekir ve alınacak tutar tüketiciye yapılan toplam faiz ve maliyet indirimini geçemez.
Bu sayfadaki bilgiler Ticaret Bakanlığı ve Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği kaynaklarına dayanılarak hazırlanmış ve güncellenmiştir.
Erken kapamada kalan faiz indirimi kadar erken ödeme tazminatı, sigorta iadesi, dosya masrafı ve ara ödeme sonrası yeni plan etkisi kontrol edilmelidir. Bankadan kapama tutarı alınmadan yapılan hesap eksik kalabilir.
Prof. Dr. Mustafa Topaloğlu’nun mortgage kredilerinde erken ödeme ücreti çalışması, erken ödeme hakkı ile bankanın talep edebileceği ücretin kanuni sınırlarını ayrı ayrı inceler.
Akademik kaynak: DergiPark’taki çalışma
30 araç
Kredi tutarı, vade ve faiz oranını gir; ihtiyaç, konut veya taşıt kredisi için aylık taksit, toplam faiz ve geri ödeme planını net karşılaştır.
Konut kredisi tutarı, vade ve aylık faiz oranıyla taksitleri, toplam geri ödemeyi ve faiz yükünü ev almadan önce tablo halinde net karşılaştır.
Sıfır ve ikinci el araç için taşıt kredisi taksitini; KKDF, BSMV, kredi-değer oranı ve peşinat etkisiyle birlikte hesaplayın.
İhtiyaç (tüketici) kredisinde aylık taksit, KKDF ve BSMV dahil toplam geri ödeme ile yıllık maliyet oranını anaparaya, vadeye ve faize göre hesaplayın.
Basit veya bileşik faiz hesabında anapara, oran ve süreye göre toplam getiri ya da borç maliyetini hesaplayın.
Anapara, vade ve faiz oranına göre vadeli mevduatın brüt getirisini, stopaj kesintisini ve net kazancı hesaplayın.
Dönem borcu ve kart limitine göre kredi kartı asgari ödeme tutarını hesaplayın; kalan borcun faiz riskini görün.
Kredi tutarı ve dosya masrafı oranıyla toplam masrafı hesaplayın; yasal üst sınır kontrolüyle ücreti karşılaştırın.
Geciken taksit, gün sayısı ve faiz oranıyla gecikme faizini hesaplayın; akdi faizle yasal üst sınırı, vergileri ve toplam ödemeyi kolayca karşılaştırın.
Faiz, KKDF, BSMV ve masrafları tek orana indiren yıllık maliyet oranını (efektif maliyet) hesaplayın; kredileri gerçek maliyetiyle karşılaştırın.
Gelirinize, mevcut borçlarınıza ve vadeye göre çekebileceğiniz tahmini kredi tutarını ve uygun aylık taksiti hesaplayın.
Mevcut kredinizi yeni faiz ve vade teklifiyle karşılaştırın; aylık taksit ve toplam ödeme farkını hesaplayın.
İşletme ve esnaf için ticari kredi taksitini; KKDF muafiyeti ve BSMV dahil toplam maliyetiyle birlikte hesaplayın.
Repo tutarı, faiz oranı, vade günü ve stopaj bilgisiyle brüt getiri, kesinti ve net kazancı hesaplayın.
Nominal getiri ve enflasyon oranına göre reel getiriyi hesaplayın; yatırımın gerçek kazancını karşılaştırın.
Kupon oranı, piyasa fiyatı ve vade bilgisine göre tahvil getirisi ile vadeye kadar getiriyi hesaplayın.
Tasarruf finansman sistemlerinde organizasyon ücreti, taksit, teslimat süresi ve toplam ödeme planını hesaplayın.
Tasarruf finansman sözleşmesindeki organizasyon ücretini, taksit etkisini ve BDDK genel çerçevesindeki iade senaryosunu hesaplayın.
Eminevim teklifinizdeki finansman, peşinat, vade, taksit, teslimat ayı ve organizasyon ücretiyle ödeme planı senaryosunu görün.
Araç bedeli, peşinat, vade, teslimat ve teklifinizdeki organizasyon ücretiyle bağımsız ödeme planı senaryosunu hesaplayın.
Fuzulev teklifinizdeki finansman, peşinat, vade, teslimat ve organizasyon ücretiyle aylık ödeme planı senaryosunu hesaplayın.
Araç bedeli, peşinat, vade, teslimat, organizasyon ücreti ve toplam ödeme etkisini birlikte hesaplayın.
Birevim teklifinizdeki finansman, peşinat, vade, teslimat ve organizasyon ücretiyle ödeme planı senaryosunu görün.
Araç bedeli, peşinat, vade, teslimat ve organizasyon ücretiyle Birevim ödeme planını karşılaştırın.
Katılımevim teklifinizdeki finansman, peşinat, vade, teslimat ve organizasyon ücretiyle ödeme planı senaryosunu görün.
Araç bedeli, peşinat, vade, teslimat ve organizasyon ücretiyle Katılımevim ödeme planını karşılaştırın.
Başlangıç tutarına göre altın, döviz ve mevduat getirilerini karşılaştırın; yatırım seçeneklerini aynı tabloda görün.
Başlangıç tutarı, faiz oranı ve süreye göre bileşik faizle gelecekteki değeri ve toplam getiriyi hesaplayın.
Yatırım maliyeti ve kazanç bilgisine göre ROI oranını ve geri dönüş süresini hesaplayın.
Kredi kartı borcu ve aylık ödeme tutarına göre borcun kaç ayda kapanacağını ve toplam ödemeyi hesaplayın.