Gebelik Haftası
Son adet tarihinden gebelik haftası.
Gebelik Haftası ve Tahmini Doğum Tarihi
Gebelik Haftası Nasıl Hesaplanır?
Gebelik süresi, son adet tarihinden (SAT) itibaren 40 hafta (280 gün) olarak hesaplanır. Bu yöntem Franz Karl Naegele tarafından 1812'de tanımlanmıştır ve hâlâ altın standart olarak kabul edilir. Gerçek konsepsiyon SAT'tan yaklaşık 14 gün sonra gerçekleşse de hesaplama kolaylığı için SAT başlangıç noktası alınır. Zamanından önce doğum (preterm) 37. hafta öncesi, zamanında doğum 37–42. haftalar arası, geç doğum ise 42. hafta sonrasıdır.
Naegele Formülü ve Trimester Sınırları
Naegele TDT: SAT + 280 gün (veya SAT ayı − 3, günü + 7, yılı + 1)
1. Trimester: 0–13 hafta 6 gün (organogenez, kritik dönem)
2. Trimester: 14–27 hafta 6 gün (ultrason anatomisi, hareketler)
3. Trimester: 28–40+ hafta (akciğer olgunlaşması, doğum hazırlığı)
Viabilite sınırı: 22–24. hafta (modern neonatoloji)
Örnek Hesaplama
Örneğin BMI için 75 / 1,75² = 24,5; bu normal aralığa yakındır.
Sık Sorulan Sorular
Ultrason tarihi ile SAT tarihi neden farklı çıkıyor?
Düzensiz adet döngüsü, geç ovülasyon veya erken implantasyon kayıpları farka yol açabilir. ACOG, 9 hafta öncesi yapılan ultrason ölçümü (CRL — Crown-Rump Length) SAT'tan 5+ gün farklıysa, 9–16 hafta arası 7+ gün farklıysa ultrason tarihinin tercih edilmesini önerir. İlk trimester ultrasonu en güvenilir tarih tahmini yöntemidir.
Gebeliğin kesin haftasını nasıl bilirim?
Gebelik haftası "hafta + gün" olarak ifade edilir: "8 hafta 3 günlük" yani 8. haftanın 4. günü (0-indeksli). Doğum hekimleri çoğunlukla SAT + ultrason kombinasyonunu kullanır. Düzensiz döngülerde 1. trimester ultrasonu (CRL ölçümü) en güvenilirdir; 2. trimester ultrasonu 1–2 hafta sapma gösterebilir.
40 haftadan sonra doğum gerçekleşmezse ne olur?
41. haftadan sonra "geç dönem", 42. haftadan sonra "aşırı geç dönem" (post-term) gebelik tanımı yapılır. ACOG, 41–42. haftada indüksiyon veya yakın takip önerir; 42. hafta sonrası ise aktif indüksiyon önerilir. Plasenta fonksiyonu bu dönemde düşmeye başlar ve fetal distres riski artar.