Veraset ve İntikal Vergisi Hesaplama Nedir?
Veraset ve İntikal Vergisi Özeti
İntikal eden gayrimenkulün harç boyutunu görmek için Tapu Harcı Hesaplama kullanılabilir. Diğer gelirlerle genel vergi karşılaştırması yapmak için Gelir Vergisi Hesaplama sayfası incelenebilir.
2026 yılında bir çocuğa miras yoluyla 5.000.000 TL net pay kaldığını varsayalım. Füruğ ve eş için kişi başına 2.907.136 TL istisna düşüldüğünde matrah 2.092.864 TL olur. İlk veraset dilimindeki %1 oranla hesaplanan vergi 20.929 TL’dir. Vergi üç yılda, mayıs ve kasım aylarında toplam altı eşit taksitte ödenebilir.
Veraset ve intikal vergisi hesaplama, ölüm nedeniyle miras kalan veya karşılıksız biçimde devredilen malın kanuni istisnasını düşer ve kalan matraha kademeli tarifeyi uygular. 2026’da çocuklar ve eş için her bir mirasçıya 2.907.136 TL, yalnız eşin mirasçı olması hâlinde 5.817.845 TL, ivazsız intikallerde 66.935 TL istisna uygulanır.
2026 tarifesinde veraset yoluyla intikaller için oranlar %1, %3, %5, %7 ve %10; bağış ve diğer ivazsız intikallerde %10, %15, %20, %25 ve %30’dur. Dilim sınırları sırasıyla 3 milyon, sonraki 7 milyon, sonraki 15 milyon, sonraki 30 milyon ve 55 milyon TL’yi aşan kısımdır.
Örnek Hesap
Bir çocuğun miras payı 5.000.000 TL olsun.
2026 kişi başı istisna:
2.907.136 TL
Vergiye tabi matrah:
5.000.000 − 2.907.136 = 2.092.864 TL
Matrah ilk 3.000.000 TL’lik dilimde kaldığından veraset oranı:
%1
Hesaplanan vergi:
2.092.864 × 0,01 = 20.928,64 TL
Tam sayıyla vergi:
20.929 TL
Altı eşit taksit varsayımıyla yaklaşık taksit:
20.928,64 ÷ 6 = 3.488,11 TL
Kesin taksitlerde vergi dairesinin kuruş ve tahakkuk yuvarlaması esas alınır.
Sonuç Nasıl Yorumlanır?
Vergi, terekenin tamamına değil her mirasçının kendisine düşen net payına göre ayrı hesaplanır. Miras bırakanın belgeli borçları ve indirilebilen giderler net tereke hesabında dikkate alınabilir.
Eş ile çocuklar birlikte mirasçıysa eş de 2.907.136 TL’lik kişi başı istisnadan yararlanır. Eşin tek başına mirasçı olması hâlinde daha yüksek olan 5.817.845 TL istisna uygulanır. Diğer mirasçılar için çocuk ve eşe tanınan genel kişi başı istisna kullanılmaz.
En Sık Yapılan Hata
Birinci hata, miras istisna altında kaldığında beyanname vermeye hiç gerek olmadığını düşünmektir. DonanımHaber’de 31 Ocak 2026’da açılan “Veraset intikali geç beyan etmek” başlığında, vergi çıkmayacak kadar düşük bir mirasta iki yıl boyunca beyanname verilmemesinin sonuçları sorulmuştur. Vergi doğmaması, beyan yükümlülüğünün de bulunmadığı anlamına gelmeyebilir.
İkinci hata, gecikmiş beyanda her durumda yüksek vergi ziyaı cezası doğacağını varsaymaktır. Aynı tartışmada kendisini avukat olarak tanıtan Fatih Özdemir, vergi çıkmayan dosyada usulsüzlük ve pişmanlık hükümlerinin ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini; mirasın net değeri ile borçların doğru gösterilmesinin önem taşıdığını açıklar. Somut ceza tutarı için vergi dairesi tahakkuku esas alınmalıdır.
Formül ve Değişkenler
Vergiye tabi matrah:
M = max(P − İ, 0)
Vergi, kademeli tarife kullanılarak hesaplanır:
V = her dilimdeki matrah × o dilimin oranı
Örnek ilk dilim:
V = M × %1, M ≤ 3.000.000 TL ise
Formülde P mirasçının net payını, İ yakınlığa göre istisnayı, M vergi matrahını ve V hesaplanan vergiyi ifade eder.
İvazsız intikal seçildiğinde aynı matraha veraset oranları değil, daha yüksek ivazsız intikal oranları uygulanır.
Neyi Gösterir, Neyi Göstermez?
Hesaplayıcı, seçilen intikal türüne göre 2026 istisnasını ve tarifesini uygular; matrahla toplam vergiyi gösterir.
Mirasçı sayısı, borçlar ve paylaşım belgeleri olmadan net tereke bu araçla doğrulanmış sayılmaz. Tapu, araç, banka hesabı ve şirket paylarının hangi değerleme ölçüsüyle beyan edileceği mal türüne göre değişebilir.
Vasiyet, mirasın reddi, saklı pay, tenkis ve paylaşım uyuşmazlıkları da vergi formülünden çözülemez. Araç yalnız vergi tahmini üretir.
Gizli Maliyet Notu
Verginin yanında veraset ilamı, noter, tapu intikali, değerleme ve belge giderleri oluşabilir. Taşınmazın miras yoluyla edinilmesi satıştaki tapu harcıyla aynı işlem değildir; ancak tapu müdürlüğünde döner sermaye ve işlem giderleri bulunabilir.
Veraset ve intikal vergisi üç yılda, her yıl mayıs ve kasım aylarında olmak üzere altı eşit taksitte ödenir. Süresinde ödenmeyen taksitlere kamu alacağı gecikme zammı uygulanabilir. Bu maliyet Gecikme Zammı Hesaplama rejimine tabidir.
İntikal Türüne Göre Örnek Maliyet
İntikal Brüt pay İstisna Matrah Vergi Yorum Çocuğa miras 3.000.000 TL 2.907.136 TL 92.864 TL 929 TL Matrah ilk dilimde Çocuğa miras 5.000.000 TL 2.907.136 TL 2.092.864 TL 20.929 TL Ana senaryo Çocuğa miras 10.000.000 TL 2.907.136 TL 7.092.864 TL 152.786 TL İkinci dilime geçer Bağış 5.000.000 TL 66.935 TL 4.933.065 TL 589.960 TL İvazsız oranlar daha yüksektir
Kaynak ve Dayanak
7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu’nun 1’inci maddesi verginin konusunu, 4’üncü maddesi istisnaları, 9’uncu maddesi beyan sürelerini, 10’uncu maddesi değerlemeyi, 16’ncı maddesi tarifeyi ve 19’uncu maddesi ödeme zamanını düzenler.
2026 istisna ve tarife tutarları, 31 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 57 Seri No.lu Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Genel Tebliği ile güncellenmiştir.
Sık Sorulan Sorular
2026 çocuk ve eş istisnası kaç TL’dir?
Her bir çocuk ve eş için 2.907.136 TL’dir.
Eş tek başına mirasçıysa istisna kaç TL’dir?
5.817.845 TL’dir.
Vergi kaç taksitte ödenir?
Üç yılda, mayıs ve kasım aylarında altı eşit taksitte ödenir.
Türkiye’de gerçekleşen ölümde beyan süresi kaç aydır?
Miras bırakan ve mirasçılar Türkiye’deyse genel süre ölüm tarihini izleyen dört aydır.
Miras yoluyla edinilen ev satılırsa değer artış vergisi çıkar mı?
Miras veya bağışla edinilen taşınmazların satışı, GVK’daki değer artış kazancı rejiminde ivazlı edinim sayılmaz; ticari faaliyet ihtimali ayrıca değerlendirilir.
Uzman Görüşü ve Akademik Referans
Veraset ve intikal vergisini karşılaştırmalı inceleyen çalışma, bu verginin servet transferi üzerinden alınan ve mali işlevinin yanında sosyal işlevi bulunan bir vergi olduğunu vurgular.
Akademik kaynak: DergiPark’taki çalışma